Ev Yapımı Tereyağı: Kaymaktan Sade Yağ Elde Etme
Ev yapımı tereyağı, hazır ürünlerin katkılarından uzak, saf ve aromalı bir lezzet sunar. Süt ürünlerinin bol olduğu yerlerde eskiden her evde yapılan bu iş, bugün de birkaç basit adımla mutfağınıza geri gelebilir. Temelde iki yol vardır: kaymaktan yayarak tereyağı elde etmek ve o tereyağını eritip sade yağa dönüştürmek.
Süt kaymağı, tereyağının hammaddesidir. Çiğ ya da pastörize tam yağlı sütü kaynatıp soğumaya bıraktığınızda üstte toplanan kaymak, günlerce biriktirildiğinde tereyağının temelini oluşturur. Toplanan kaymağı bir kapta biriktirip buzdolabında bekletmek, yeterli miktara ulaşmanızı sağlar. Kaymak ne kadar yağlıysa elde edeceğiniz tereyağı o kadar bol olur.
Yayma aşaması, yağın sudan ayrıldığı andır. Soğuk kaymağı mikser ya da yayıkla çırpmaya başlayın; önce köpürür, sonra kıvam değişir ve bir noktada sarı yağ topakları ayrılıp altta beyazımsı bir sıvı, yani ayran kalır. Bu ayrışma tereyağının hazır olduğunu gösterir. Yağ topaklarını süzüp toplayın, ardından soğuk suyla birkaç kez yıkayın; bu yıkama, içinde kalan ayranı temizler ve tereyağının daha uzun süre bozulmadan kalmasını sağlar. İyi yıkanmamış tereyağı çabuk ekşir.
Elde ettiğiniz taze tereyağını tuzlu ya da tuzsuz saklayabilirsiniz. Tuz, hem lezzet katar hem de koruyucu görevi görür. Bu haliyle kahvaltıda ya da yemekte kullanılabilir. Ancak tereyağının içinde bir miktar su ve süt katısı bulunduğundan, yüksek ısıda çabuk yanar. İşte burada sade yağa geçme aşaması devreye girer.
Sade yağ, tereyağının kısık ateşte eritilip berraklaştırılmış halidir. Tereyağını ağır ateşte eritin; üstte köpük toplanır, dipte süt katıları çöker. Köpüğü kaşıkla alıp berrak altın rengi yağı, dipteki tortuyu karıştırmadan dikkatle başka bir kaba süzün. Böylece yüksek ısıya dayanıklı, uzun ömürlü ve fındıksı kokulu sade yağ elde edersiniz. Kavurmadan tatlıya kadar birçok yerde kullanılır. Biraz emek isteyen bu süreç, sofranıza katkısız ve gerçek bir lezzet kazandırır.
